Wielkanocne jajka można malować, oklejać tkaniną, ozdabiać koronką, a nawet wykonać niemal w całości z papieru. Ta ostatnia możliwość jest szczególnie ciekawa, ponieważ z pozornie zwyczajnych, cienkich pasków powstają misterne kwiaty, spirale i ornamenty, które trudno pomylić z innymi dekoracjami. Mowa o quillingu - technice znanej od kilku stuleci, polegającej na zwijaniu i formowaniu papierowych pasków. Wbrew pozorom nie trzeba mieć szczególnych zdolności plastycznych, żeby wykonać pierwsze jajko quillingowe. Znacznie bardziej przydadzą się cierpliwość, odrobina dokładności i pomysł na wzór.
Quilling nie jest nowym wynalazkiem. Jego historia wiąże się między innymi z europejskim zdobnictwem religijnym, a papierowe ornamenty wykorzystywano do dekorowania przedmiotów już przed kilkuset laty. Dzisiaj tą metodą wykonuje się kartki okolicznościowe, obrazy, biżuterię i ozdoby świąteczne. Szczególnie efektownie wyglądają przestrzenne dekoracje, w których poszczególne spirale tworzą coś więcej niż płaski wzór przyklejony do kartonu.
Jajko quillingowe można przygotować na dwa sposoby. Pierwszy polega na oklejeniu gotowej formy papierowymi elementami. Jest prostszy i dobrze sprawdzi się u początkujących. Drugi to wykonanie samodzielnej, ażurowej konstrukcji z połączonych ze sobą spirali. W tym przypadku nie ma stałego podłoża, które utrzymywałoby całą dekorację. Papier musi więc stworzyć odpowiednio mocną formę, a to wymaga już większej precyzji.
Jak zrobić jajko quillingowe?
Na pierwszą próbę najlepiej wybrać nieduże jajko styropianowe. Nie jest kosztowne, łatwo je obracać w dłoni, a w razie niepowodzenia można zdjąć źle przyklejony element i zastąpić go nowym. Wydmuszka również nadaje się do tego celu, jednak jej delikatna skorupka może pęknąć podczas dociskania papierowych ozdób. Plastikowe jajko jest znacznie odporniejsze, choć nie każdy klej będzie się dobrze trzymał jego gładkiej powierzchni.
Nie warto zaczynać od bardzo skomplikowanej kompozycji. Kilka kwiatów, drobne spirale i jeden powtarzający się motyw potrafią wyglądać znacznie ciekawiej niż przypadkowa mieszanina kilkunastu wzorów. Jeśli chcesz ozdobić całe jajko, zaplanuj wcześniej rozmieszczenie większych dekoracji. Na obłej powierzchni łatwo stracić proporcje, szczególnie gdy kolejne elementy przykleja się bez wcześniejszego przymierzenia.
Co będzie potrzebne?
Zestaw do quillingu nie musi być rozbudowany. W sklepach papierniczych można kupić gotowe komplety narzędzi, ale do wykonania pierwszej dekoracji wystarczy kilka podstawowych akcesoriów.
- Paski papieru do quillingu - najlepiej o szerokości 3-5 mm. Szersze, np. 10 mm, przydadzą się do większych i bardziej wyrazistych dekoracji. Warto kupić kilka kolorów pasujących do zaplanowanego wzoru.
- Narzędzie do zwijania papieru - najwygodniejsze jest zakończone cienką końcówką ze szczeliną, w którą wkłada się początek paska. Można również użyć specjalnej igły do quillingu.
- Klej do papieru - najlepiej taki, który po wyschnięciu staje się przezroczysty. Przy styropianie trzeba sprawdzić, czy preparat jest przeznaczony do kontaktu z tym materiałem.
- Jajko styropianowe, plastikowe lub wydmuszka - stanowi podstawę dekoracji. Na początek wystarczy niewielka forma, którą można wygodnie trzymać w dłoni.
- Pęseta, nożyczki i wykałaczki - pomagają przycinać papier, przenosić drobne spirale oraz nakładać niewielkie ilości kleju.
- Szablon do quillingu - nie jest obowiązkowy, ale otwory o różnych średnicach ułatwiają przygotowanie elementów jednakowej wielkości.
Przyda się także zwykły kawałek tektury, na który można wycisnąć trochę kleju. Nabieranie go końcem wykałaczki jest wygodniejsze niż wyciskanie bezpośrednio z tubki, zwłaszcza przy niewielkich spiralach. Nadmiar kleju szybko staje się problemem - potrafi zabrudzić papier, zniekształcić jego krawędzie i pozostawić widoczne ślady między elementami.
Podstawowe kształty quillingowe
Zwijanie pasków nie jest trudne, ale początki bywają irytujące. Papier wysuwa się z narzędzia, spirale rozwijają się nierównomiernie, a pierwszy kwiatek zamiast sześciu jednakowych płatków ma sześć zupełnie różnych. Nie ma w tym nic nadzwyczajnego. Zanim zaczniesz ozdabiać jajko, przygotuj po kilka podstawowych elementów i sprawdź, jak zachowuje się papier.
- Ciasna spirala - pasek zwija się możliwie równo, a jego końcówkę zabezpiecza klejem, zanim papier zdąży się rozwinąć. Takie elementy dobrze sprawdzają się jako środki kwiatów.
- Luźna spirala - po zwinięciu papier zdejmujemy z narzędzia i pozwalamy mu częściowo się rozwinąć. Dopiero po uzyskaniu odpowiedniej średnicy przyklejamy końcówkę.
- Łezka - powstaje po ściśnięciu luźnej spirali z jednej strony. Kilka łezek ułożonych ostrymi końcami do środka utworzy prosty kwiatek.
- Oko - spiralę ściska się z dwóch przeciwległych stron, uzyskując wydłużony element z dwoma ostrymi zakończeniami. Nadaje się między innymi do wykonywania listków.
- Trójkąt i kwadrat - wymagają odpowiedniego uformowania kilku narożników luźnej spirali. Najłatwiej wykonać je palcami, stopniowo nadając papierowi pożądany kształt.
Do ozdobienia jajka nie musisz wykorzystywać wszystkich tych form. Wystarczy opanować ciasną spiralę, łezkę i oko, aby przygotować kwiaty z listkami oraz drobne ornamenty. Duże znaczenie ma natomiast powtarzalność elementów. Jeśli zamierzasz wykonać sześciopłatkowy kwiat, wszystkie płatki powinny mieć podobną wielkość. Właśnie wtedy przydaje się szablon z otworami, do których wkłada się luźne spirale przed sklejeniem końcówek.
Wykonanie jajka krok po kroku
Zacznij od zwinięcia kilkunastu pasków papieru i przygotowania pierwszych kwiatów. Do prostego wzoru można wykorzystać po pięć lub sześć łezek na jeden kwiatek oraz niewielką, ciasną spiralę na jego środek. Kolory dobierz według własnego pomysłu. Pastelowy róż, żółty i jasna zieleń będą kojarzyły się z wiosną, ale równie ciekawie wygląda dekoracja wykonana tylko z białego i kremowego papieru.
Gotowe elementy najpierw rozłóż na stole. Możesz połączyć płatki w całe kwiaty jeszcze przed przyklejeniem ich do jajka, choć przy bardziej wypukłej powierzchni czasami wygodniej mocować je pojedynczo. Nanieś niewielką ilość kleju na krawędź papierowego elementu, przyłóż go do formy i przytrzymaj przez chwilę. Nie dociskaj zbyt mocno, aby nie zgnieść spirali.
Najwygodniej pracować etapami. Najpierw przyklej duże kwiaty lub inne główne elementy, później listki, a na końcu wypełnij wolne przestrzenie drobnymi spiralami. Jajko zwęża się ku górze, dlatego szczególnie duże dekoracje mogą odstawać od powierzchni. Czasami wystarczy przesunąć kwiatek o kilka milimetrów albo zastąpić jeden duży element dwoma mniejszymi, aby całość wyglądała lepiej. Pomiędzy kolejnymi etapami dobrze jest zrobić przerwę i pozwolić klejowi wyschnąć. Obracanie jajka z niedostatecznie przytwierdzonymi ozdobami może skończyć się przesunięciem całego wzoru. Jeśli papier zabrudzi się klejem, nie próbuj od razu intensywnie go przecierać. Mokry pasek łatwo uszkodzić, a niekiedy szybciej będzie przygotować nową spiralę.
Nie ma też konieczności zakrywania całej powierzchni jajka. Na kolorowej podstawie efektownie wyglądają pojedyncze kwiaty rozdzielone większymi odstępami. Z kolei na białej formie można ułożyć gęsty ornament z papierowych spirali w dwóch lub trzech kolorach. Im bardziej rozbudowany wzór, tym ważniejsze jest zachowanie porządku w jego rozmieszczeniu.
Ażurowe jajko quillingowe bez stałej podstawy
Znacznie trudniejszym projektem jest jajko ażurowe, w którym nie wykorzystujemy styropianowej ani plastikowej podstawy jako trwałej części dekoracji. Cały kształt powstaje z papierowych elementów połączonych ze sobą klejem. Takie jajko wygląda niezwykle lekko, a przez przestrzenie pomiędzy spiralami widać jego drugą stronę.
Do wykonania ażurowej konstrukcji potrzebna jest forma pomocnicza, która pozwoli nadać papierowi kształt jajka. Można wykorzystać odpowiednią formę podzielną albo przygotować dwie połówki dekoracji na zabezpieczonej powierzchni. Istotne jest, aby klej nie przywarł trwale do podstawy. Papierowe elementy muszą łączyć się przede wszystkim ze sobą, a nie z samą formą.
W przeciwieństwie do dekorowania styropianowego jajka tutaj nie wystarczy przykleić kilku kwiatków w różnych miejscach. Konstrukcja powinna składać się z elementów stykających się krawędziami, tworzących stabilną siatkę. Dopiero po całkowitym wyschnięciu kleju można ostrożnie oddzielić gotowe części od formy i połączyć je ze sobą. Pośpiech jest niewskazany, ponieważ nawet pojedyncze słabe połączenie może spowodować odkształcenie papierowej skorupki.
Ażurowe jajka są wyjątkowo efektowne, ale na początek rozsądniej wykonać kilka prostszych dekoracji. Pozwoli to nabrać wprawy w zwijaniu pasków, zachowywaniu ich wymiarów i dozowaniu kleju, zanim przyjdzie czas na budowanie większej przestrzennej konstrukcji.
Wykończenie i przechowywanie dekoracji
Kiedy wszystkie elementy znajdą się już na swoim miejscu, pozostaw jajko do całkowitego wyschnięcia. Sprawdź, czy żaden kwiatek ani spirala nie odstają od podstawy. Jeśli dekoracja ma być zawieszona, przymocuj wstążkę lub sznurek do formy w taki sposób, aby ciężar jajka nie spoczywał wyłącznie na papierowych ozdobach. Niektórzy zabezpieczają papierowe dekoracje lakierem, ale nie zawsze jest to konieczne. Quilling najlepiej prezentuje się wtedy, gdy zachowana zostaje delikatna struktura papieru. Preparat nałożony w zbyt dużej ilości może skleić sąsiadujące spirale, odkształcić elementy lub zmienić ich kolor. Jeśli chcesz dodatkowo zabezpieczyć jajko, wybierz środek przeznaczony do papierowych prac dekoracyjnych i najpierw wypróbuj go na niewielkiej próbce.
Gotowe jajko quillingowe nie powinno być przechowywane w wilgotnym miejscu ani pozostawać przez długi czas na intensywnym słońcu. Po Wielkanocy najlepiej umieścić je w osobnym pudełku, zabezpieczonym przed zgniataniem. Dobrze wykonana ozdoba może przetrwać wiele kolejnych świąt, choć nadal pozostanie delikatniejsza od tradycyjnych pisanek.
Pierwsze jajko quillingowe prawdopodobnie nie będzie idealne. Jeden płatek wyjdzie większy, inny nieco się rozwinie, a niektóre spirale trzeba będzie wykonać ponownie. Nie warto się tym zrażać. W tej technice największą przyjemność daje obserwowanie, jak z prostych pasków papieru powstaje coraz bardziej skomplikowany wzór. Z czasem można zacząć tworzyć własne ornamenty, łączyć nietypowe kolory i wykonywać dekoracje, których nie znajdzie się w żadnym sklepie.
Komentarze